Lee Zeldin, sinds kort hoofd van de Amerikaanse Environmental Protection Agency (EPA), heeft zich ontpopt als Trumps 'geheim wapen' tegen milieuregulering. In slechts enkele weken schrapte hij tientallen regelgeving, sloot onderzoeksteams en ontsloeg veel van de 18.000 EPA-medewerkers — waaronder cruciale wetenschappers.
Dat meldt onderzoeksjournalist Elizabeth Kolbert van The New Yorker aan NPR. Zeldin, voormalig gouverneur van New York, werkt naar eigen zeggen aan een EPA die 'slimmer' en 'sneller' reageert. Wat dat in praktijk betekent: directe wins voor vervuilende industrieën. Regelingen rond luchtkwaliteit, waterverontreiniging en chemische veiligheid — opgezet na decennia onderzoek en schandalen — verdwijnen of verzwakken.
De impact reikt verder dan de Amerikaanse grens. Nederlandse bedrijven die in de VS actief zijn, krijgen meer ruimte om anders te opereren dan in Europa wettelijk mag. Maar kritischer: vervuiling houdt zich niet aan grenzen. Luchtstromingen dragen Amerikaanse vervuiling over de Atlantische Oceaan. Chemische stoffen bereiken Europese wateren. En Amerika, als een van de grootste economieën, bepaalt wereldwijd standaarden. Als Washington milieuregels afbouwt, voelen we dat effect in Europa.
Zeldin is geen toevallinge keuze van Trump. Hij vertegenwoordigt een strategie: het EPA niet afschaffen, maar van binnenuit ontmantelen. Door wetenschappers weg te sturen verliest het agentschap haar onderzoekscapaciteit — en dus haar grondslag om toekomstige regels te rechtvaardigen.
Het Nederlandse milieubeleid is juist aan het verscherpen. Europa voert steeds strengere uitstoot- en chemisch-richtlijnen in. Dit Amerikaanse draai creëert een groeiend gat: aan de ene kant een zwakker regelkader in de VS, aan de ander kant steeds strikter Europees beleid. Voor Nederlandse exporteurs en fabrikanten wordt het balanceren.
